Bladzijde - 28 november, 2008
Let op: Deze informatie is niet meer actueel. Zie de vernieuwde versie op de Greenpeace website.
De zaak
China raakt een miljoen gentechbomen kwijt
De betrokkenen
Chinese overheid, bosbouwers
De periode
jaren negentig tot nu
De locatie
China
Wat is er gebeurd
In China zijn sinds de jaren negentig meer dan een miljoen
genetisch gemanipuleerde populieren geplant. Deze bomen zijn beter
bestand tegen insectenplagen dan de oude. De Chinese wetgeving voor
registratie van genetisch gemanipuleerde gewassen is echter niet
ingesteld op bomen. De populieren staan dan ook nergens
geregistreerd. Niemand weet nog waar ze staan.
Hoe het begint…
In het brongebied van de Yangtze en de Gele Rivier en de
westelijke provincie Xinjiang worden op grote schaal bomen
aangeplant om erosie tegen te gaan. Ook worden er plantages opgezet
voor houtproductie. Deze scheiding is in de praktijk minder strikt:
de herbebossingprojecten zijn vaak opgezet als reguliere
productieplantages. Grote stukken land worden beplant met één
boomsoort, vaak snel groeiende populieren. En net als in andere
monoculturen ontstaan er dan problemen: zoveel dezelfde bomen bij
elkaar vormen een waar paradijs voor insecten.
Omdat de plantages lijden onder insectenplagen wordt gezocht
naar een andere boomsoort, die bestand is tegen insecten. De
oplossing wordt gevonden in genetische manipulatie. Een lokale
populierensoort is via genetische manipulatie resistent gemaakt
tegen de insecten. Enthousiast worden de bomen geplant: naar
schatting meer dan een miljoen stuks. Maar op een dag blijkt
niemand meer te weten waar die gentech-bomen nu precies staan.
En dan?
In China heeft het ministerie van landbouw geen controle over de
gentech-bomen. Dat terwijl China wel degelijk een controlesysteem
heeft om in de gaten te houden waar genetisch gemanipuleerde
gewassen terechtkomen. De reden dat de commissie die normaal
vergunningen afgeeft voor genetisch gemanipuleerde gewassen, dit
voor de populieren niet deed: volgens de geldende definities zijn
bomen geen gewassen. Ze vallen dus onder de jurisdictie van het
staatsbosbureau, en dat heeft geen gentechvergunningssysteem.
Problemen?
Het is niet bekend welk effect de genetisch gemanipuleerde
populieren hebben op natuurlijke bossen. In experimenten is al
gebleken dat eigenschappen van de populieren zich verspreiden in
naburige natuurlijke populaties. Dit kan effecten hebben op de
natuurlijke populaties van allerlei organismen: plaaginsecten, maar
ook nuttige insecten. Als deze effecten er zijn, zal dit helaas in
de praktijk blijken, en dat kan nog jaren duren.
Meer informatie
Gentechnologie, bomen en China
Stricter rules needed on GMOs; He Sheng, China
Daily, 2004-07-19
Transgenic woody plants in forestry and
agriculture