Bladzijde - 2 december, 2008
Opwerking van kernafval is niet alleen een vervuilend proces, maar ook gevaarlijk en overbodig.
De opwerkingsfabriek in het Franse La Hague.
Het Nederlandse kernafval gaat, voordat een deel ervan in
Borssele wordt opgeslagen, naar een zogenaamde opwerkingsfabriek in
Frankrijk. Daar haalt men het kernafval uit elkaar, om het
vervolgens chemisch te bewerken. Plutonium en nog niet opgebrand
uranium worden daarbij gescheiden van het andere afval. Hierbij
komt radioactief afval in de lucht en de zee terecht. De kleine
hoeveelheid splijtbaar uranium is in theorie weer geschikt om
nieuwe brandstof van te maken. Voor het vrijgemaakte plutonium is
geen bestemming.
Vervuilend
De opwerking van kernafval is zeer vervuilend en omslachtig. Het
kost veel energie en levert jaarlijks vele tonnen radioactief afval
op, waar geen goede bergplaats voor is. De vergunningen van de
opwerkingsfabrieken in Groot-Brittannië en Frankrijk staan het
lozen van miljoenen liters radioactief afvalwater in zee toe. De
omgeving raakt daardoor radioactief besmet. Rond beide fabrieken is
het aantal leukemiegevallen onder de plaatselijke bevolking
opvallend hoog. De geloosde radioactiviteit, deels afkomstig van
Nederlands kernafval, is zelfs tot in het arctisch gebied
meetbaar.
Greenpeace heeft in 2008 bodemmonsters genomen rond de
lozingspijp van de Franse opwerkingsfabriek. Die monsters lieten
zien dat de zeebodem bij de lozingspijp ernstig radioactief
vervuild is. In 2006 onderzocht Greenpeace ook het grondwater rond
een opslagplaats voor kernafval bij dezelfde fabriek. Ook dit
grondwater was zwaar radioactief vervuild.
Gevaarlijk
Bij opwerking komt plutonium vrij: een radioactieve en giftige
stof die niet in de natuur voorkomt, maar alleen ontstaat bij
kernreacties. Plutonium is in het kernafval relatief veilig
opgeborgen, maar door opwerking komt deze levensgevaarlijke stof
vrij. Blootstelling aan plutonium is dodelijk. Inademen van een
fractie van een gram kan al longkanker veroorzaken. Plutonium kan
bovendien dienen als grondstof voor kernwapens. Vijf kilo zuiver
plutonium is al genoeg voor één kernwapen.
Overbodig
Het plutonium dat bij opwerking vrijkomt is onbruikbaar.
Wereldwijd is er een overschot van. Opwerking is ooit begonnen
omdat het plutonium nodig was voor kernwapens. Vervolgens dacht men
plutonium te kunnen hergebruiken als brandstof in zogenaamde
'snellekweekreactoren'. Die reactoren bleken veel te duur en veel
te gevaarlijk. Maar toch gaat men door met de opwerking - ook al is
inmiddels duidelijk dat deze nutteloze 'recycling' alleen maar
extra kosten en risico's met zich meebrengt, en ook nog eens een
hoop extra vervuiling oplevert.
Bekijk hier het factsheet 'Opwerking van
kernafval - Geen oplossing maar probleem'