Ook werd Trafigura schuldig bevonden aan het verzwijgen van de aard van
het afval, toen dit werd aangeboden aan het Amsterdamse
afvalverwerkingsbedrijf APS. De rechter legde een geldboete op van €1
miljoen. De rechter noemde de illegale export de meest ernstige
overtreding en legde voor dat strafbare feit de maximale geldboete op.
Kapitein
De kapitein van de Probo Koala, het schip waarmee het afval naar
Ivoorkust werd vervoerd, is veroordeeld tot een voorwaardelijke
gevangenisstraf van vijf maanden. Een werknemer van Trafigura kreeg een
boete van €25 duizend en een voorwaardelijke gevangenisstraf van zes
maanden. De gemeente Amsterdam, APS en de voormalig directeur van de
afvalverwerker gaan vrijuit.
Begin van gerechtigheid
Greenpeace deed in 2006 aangifte tegen Trafigura en is verheugd dat na
vier jaar eindelijk een rechter een stevig oordeel heeft geveld over het
kwalijke gedrag van het bedrijf. "Dit is een begin van gerechtigheid en
een duidelijk signaal aan andere bedrijven dat het illegaal exporteren
van afval naar Afrika niet ongestraft blijft", stelt Marietta Harjono,
campagneleider giftige stoffen bij Greenpeace. "Maar meer dan een begin
is het niet. De dumping van het afval in Afrika is bij deze rechtszaak
buiten beeld gebleven. Slachtoffers uit Abidjan hebben zich daarom niet
kunnen voegen. De top van het bedrijf was op de hoogte van deze affaire
en heeft financieel gewin verheven boven het beschermen van mens en
milieu, maar hoeft zich vooralsnog niet voor de rechter te
verantwoorden."
Interne e-mails
Om het Openbaar Ministerie er alsnog toe te bewegen Trafigura te
vervolgen voor de daadwerkelijke dumping heeft Greenpeace vorig jaar een
klacht ingediend bij het gerechtshof in Den Haag.(1) "Alleen dan kan er
sprake zijn van werkelijke gerechtigheid", stelt Harjono. "Het was in
Ivoorkust dat het afval schade heeft aangericht. De mensen daar hebben
het recht om te weten waaraan ze zijn blootgesteld en op welke plekken
het afval is gedumpt. Het gaat tenslotte om hun gezondheid." Interne
e-mails die Greenpeace als bewijslast heeft aangevoerd, wijzen uit dat
tot in de top van het bedrijf bekend was dat afval mogelijk gevaarlijk
was. Ook was duidelijk dat de verwerking van het afval slechts op enkele
plekken zou hebben kunnen plaatsvinden en dat er regels zijn die de
export ervan naar Afrika verbieden.
Probo Koala
De Probo Koala, gecharterd door Trafigura, meerde in juli 2006 aan in de
haven van Amsterdam om scheepsafval af te geven. Toen APS merkte dat
het afval een heel andere samenstelling had dan door Trafigura was
aangegeven en de verwerking veel duurder zou uitvallen, liet Trafigura
het afval weer aan boord pompen. Na een omweg langs enkele andere
landen, waaronder Nigeria, meerde het schip aan in de haven van Abidjan.
Daar werd het afval door een ingehuurd bedrijfje gedumpt op vele
plekken in en om de stad. Volgens de Ivoriaanse autoriteiten zijn als
gevolg van blootstelling aan het afval zestien mensen overleden en vele
tienduizenden ziek geworden. Trafigura stelt zelf dat het afval geen
ernstig letsel kan hebben veroorzaakt.
