Nederland —
Vanochtend voer de Japanse walvisvloot uit om in de wateren bij Antarctica bijna duizend walvissen te doden. Het is misschien wel de laatste keer dat Japan in deze omvang op walvissen jaagt. Op aandringen van Greenpeace neemt in Japan een nieuwe commissie, aangesteld om belastingverspilling aan te pakken, ook de financiering van de walvisvloot onder de loep.
De zogenaamd wetenschappelijke walvisjacht is pure geldverkwisting. Het levert geen nieuwe kennis op en is commercieel niet eens rendabel. Via het aanpakken van de verspilling zou Japan zonder gezichtsverlies de omstreden walvisjacht kunnen afschaffen.
'Iedereen kent de gruwelijke beelden van de walvisjacht. Japan deinst echter niet terug voor protesten en jaagt gewoon door. Greenpeace richt zich daarom op de Japanners zelf', zegt Greenpeace-directeur Liesbeth van Tongeren.
'Als enige grote milieuorganisatie is Greenpeace bezig het publiek in Japan zélf te doordringen van de feiten achter deze jacht. We maken duidelijk dat de onnodige jachtpraktijken Japanners direct raken in de portemonnee. En daar wordt nu gehoor aan gegeven. Het lijkt erop dat wat jaren actievoeren op zee nog niet voor elkaar kreeg wel gaat lukken als gevolg van de financiële malaise. De walvis is daarmee de grote winnaar van de crisis.'
Zeereservaten nodig om leefgebied walvis te beschermen
De walvisvloot kan haar oplopende belastingvrije leningen bij een overheidsfonds al jaren niet terugbetalen. Niet verwonderlijk, want Japan kan het walvisvlees aan de straatstenen niet kwijt. Slechts 5 procent van de de Japanners eet het regelmatig. In het land liggen duizenden tonnen walvisvlees opgeslagen in grote koelingen. De nieuwe minister-president Yukio Hatoyama heeft zelfs eind oktober aan premier Balkenende verklapt dat ook hij walvisvlees niet lekker vindt.
De walvisjacht is een enorme bedreiging voor de walvis. Het stoppen van de jacht is de meest directe bescherming voor de walvis. Daarvoor is al veel bereikt. Het moratorium op de commerciële walvisjacht wordt door vrijwel alle landen nageleefd.
'Maar daarmee zijn we er nog niet', zegt van Tongeren. 'Ook overbevissing, klimaatverandering en vervuiling brengen walvissen onherstelbare schade toe. Om het af te maken moeten we niet alleen de walvis, maar ook zijn leefgebied beter beschermen. Daarvoor zijn zeereservaten nodig, gebieden waar de mens uit weg blijft en de natuur tot rust kan komen.'
Tokyo Two
Een einde aan de subsidies zou ook wat rechtvaardigheid kunnen betekenen voor de twee Greenpeace-actievoerders Junichi Sato en Toru Suzuki, beter bekend als de Tokyo Two. De twee werden in 2008 gearresteerd en voor de rechter gebracht omdat ze een doos walvisvlees hadden onderschept en daarmee corruptie binnen de walvisindustrie aan de kaak hadden gesteld. In plaats van dit bewijs te gebruiken om de corruptie aan te pakken, werden de twee gearresteerd wegens diefstal.
Enkele dagen geleden, vlak voordat de walvisvloot uitvoer, weigerde het Supreme Court in Tokyo opnieuw om het bewijsmateriaal mee te nemen in de rechtzaak. Zonder dit bewijs wordt het Junichi Sato en Toru Suzuki onmogelijk gemaakt hun onschuld te bewijzen.
Meer dan 3000 advocaten, individuele burgers en organisaties waaronder Amnesty International hebben bij het Supreme Court bezwaar aangetekend.